Een bijzondere vondst op zolder

Het ouderlijk huis leegruimen. Emoties, herinneringen, leegte, stilte. Juist dan kun je verrast worden door een vergezicht, een lichtval op je pad.

Het was op een van die vele zaterdagen van 2024, randje herfst. Met lege bananendozen zeul ik naar het ouderlijk huis, waar de deur niet meer voor je opengaat, waar moeder niet meer staat. Op de eerste verdieping kijk ik uit het raam van mijn kinderkamer. Ja, nog steeds die kloeke kerktoren – een baken voor stuurlui op zee – onafscheidelijk naast de hervormde kerk van Monster. Al stomme‍lend vervolg ik de trap naar zolder.

Boekenplanken

Tientallen meters theologische boeken staan daarboven, al jaren in het gelid. Vader was dertig jaren geleden heengegaan en moeder had zich vervolgens – tot ook haar heengaan – als een trouwe beschermvrouwe opgeworpen over de gezellig ogende en indrukwekkende bibliotheek. Een plaats om te verwijlen in de tijd, als ik even de poort van de Veluwe verruilde voor een familiebezoekje in de Glazen Stad. Beetje bij beetje onttroon ik boeken van hun plaats. De kennisdragers worden verdeeld over de bananendozen bestemd voor boekenmarkten, stu‍denten en organisaties. Er ontstaat tweestrijd boven de dozen ‘om te houden’. Ruimteconflict! Het haperende proces van sorteren wordt elk half‍uur ritmisch doorbroken door de antieke com‍toiseklok die vele tweelingbroeders blijkt te hebben op de website Marktplaats.nl. Nooit klonk hij zo indringend in het ouderlijk huis, ontzield.

Goede vrienden

Op zo’n mistroostig moment houd ik een drietal kar‍tonnen kaarten in handen, bekend van oude stads‍archieven. Straatnamen herken ik niet, evenmin de familienamen opgetekend in oud handschrift. Losse papieren volgen, correspondentie tussen dominee Jac. van Dijk met zijn vrouw en mijn ouders, goede vrienden van elkaar.

Met zwarte hoed en jas, moeizaam komend uit vol‍gens mij een Dafje, vond ik hem altijd een opvallen‍de verschijning, zo voortschrijdend in de straat naar onze voordeur. De sonore stem van de predikant, omlijst met de vrolijke stem van zijn vrouw, maakte hen een welkom gezelschap en deden mij plakken in de woonkamer, al was ik nog klein. Aha… nog verdere toebehoren van Van Dijk op de boekenplank: een boek van W. Barnard vol onder‍strepingen, een concertprogramma met sopraan mw. Van Dijk, organist Asma in een Monsterse kerk. Op een singel van Feike Asma zitten twee papiertjes met krabbel: “typisch As(th)matisch”. Het ontlokt een smiley. De papiertjes verhalen onbedoeld dat het oorspronkelijk meldbriefjes waren bij ds. Van Dijk “in zijn kwaliteit van schooldekaan”. Maar waarom liggen toch die administratiekaarten hiertussen? Mijn oog valt terloops op de achterzijde van de drie kaarten, minuscuul geschreven letters bedekken de vergeelde bladen.