in memoriam
1938-2026
In memoriam: ds. J.J.W. Mouthaan
Hartelijk. Dat is ronduit en voluit de indruk die je overhield aan een ontmoeting met en een preek van ds. Jan Jacob Willem Mouthaan. Als je aanbelde, ging de deur met een Alblasserwaardse hartelijkheid voor je open. Zat je onder zijn gehoor, dan voelde je de gunning van een dominee die de Heere Jezus aanprees. Vaderlijke betrokkenheid typeerden hem niet alleen in zijn gezin, maar ook in zijn werk als dienaar van het Woord.
Aanvechting en overwinning
Dat hij predikant zou worden, lag (menselijk gesproken!) niet bij voorbaat vast. De Heere riep hem achter het bureau van het gemeentehuis in Bleskensgraaf vandaan tot de dienst van het Woord. De aanvechting daarvan werd voor hem treffend maar ook overwinnend vertolkt in Jeremia 1:6. Tijdens zijn studie leerde hij Jeannet van de Vliert kennen. Kort voordat ze op tweede paasdag 1972 intrede deden in hun eerste gemeente Wilsum, trouwden ze. In de manier waarop hij deze gemeente en daarna die te Nunspeet, Zwolle en Bodegraven diende, zat altijd het gedrevene om Christus’ wil.
Samenbindend en aanmoedigend ging hij jong en oud voor op het smalle maar rijke pad van het geloof. Enthousiast deelde hij in zijn preken wat hij bij de intensieve voorbereidingen zelf ontvangen had, meer dan eens tot eigen verrassing. Teleurstelling en pijn waren daarentegen van zijn gezicht af te lezen als iemand onbewogen onder het Woord kon zitten en niet hartelijk viel voor Christus. Als de hartelijkheid van zijn gezicht verdween, wist je dat er diep van binnen iets in hem gebeurde wat hem verdriet deed. Bijvoorbeeld als er op een preek niet gewetensvol gestudeerd was. Of als het Woord op onwil of gemakzucht afketste. Maar ook toen hij in de laatste jaren van zijn actieve predikantschap zich zag aftekenen wat het Samen-op-weg-proces zou betekenen voor de kerk en voor de eenheid van de gemeenten.
Zaak van het hart
Toch wil met het woord hartelijkheid meer gezegd zijn dan een communicatieve of emotionele gave. Het dienen van de Heere kan niet anders dan een zaak van het hart zijn. Maar in dat hart kan het stormen. Jan wist dat van binnenuit. Zoals zijn roeping zich niet zonder slag of stoot voltrok, zo gold dat ook voor het persoonlijk en verzekerd delen in het heil. Vanbinnen stormt het in domineesharten bij tijden meer dan aan hun woorden te merken is.
Hoewel… uit mijn jeugdjaren herinner ik me hoe vaak ds. Mouthaan zijn preek afsloot met de vraag “U ook?” En dan volgde meteen het amen. Die vraag stelde hij niet om mensen onzeker te maken, daar was hij wars van. Het klonk als een uitnodiging om met het hart amen te zeggen op de verkondiging. Maar in de studeerkamer had blijkbaar óók de vraag geklonken: ik ook? Was het dáárom dat hij de Heere Jezus zo vurig aanprees en wees op Gods beloften? Was het dáárom dat hij twee keer afscheid preekte uit Mattheüs 28:20? Was het dáárom dat hij in zijn preken nogal eens naar de Schotse broeders Erskine verwees en op hoge leeftijd opnieuw naar hun preken greep? Een strijdende ziel vindt vertroosting in de verkondiging dat de Heere alles wat Hij van ons eist, in de beloften van Christus schenkt. Uit louter genade. Zo kon hij de gemeenten die hij diende en het gezin dat hij ontvangen had, loslaten in het geloof dat de Heere doorgaat met Zijn werk. Een knagende vraag of hij het in zijn leven wel goed genoeg gedaan had, kwam tot rust in de vrede en de overgave waarmee de Heere hem zegende.
De Koning zien
Toen afgelopen zomer duidelijk werd dat hij ongeneeslijk ziek was, groeide mét de zekerheid ook het verlangen om de Koning te zien van Wie wij op aarde niet groot genoeg kunnen spreken. Deze Koning gaf Zijn leven niet voor dominees maar voor zondaren. Over hartelijke liefde gesproken. Dankbaar voor wat de Heere ons in Jan Mouthaan geschonken heeft, bevelen we zijn vrouw, en de kinderen Hermen en Alike met hun gezinnen in de hartelijke zorg en hoede van de Heere aan. “God kroont met vreê het einde Zijner knechten.”