Waar bent u naar op zoek?

Drieluik kleine profeten

We weten niet veel van de profeet Haggaï, maar wat wel?

dr. H.G.L. Peels
Door: dr. H.G.L. Peels
Bijbelboek
19-11-2026

Van de profeet Haggaï zelf weten we niet veel. Zijn naam betekent ‘op een feest geborene’. Hij trad op samen met de profeet Zacharia. Terwijl het boek van Zacharia het grootste is van het twaalfprofetenboek, is dat van Haggaï het op één na kleinste: slechts 38 verzen. Wat weten we wel van deze profeet?

We weten wel precies wanneer Haggaï zijn profetieën uitsprak; zijn boekje bevat maar liefst zesmaal een exacte datering. Hij profeteerde tussen 29 augustus en 18 december van het jaar 520 voor Christus. Nog geen vier maanden dus. Maar in die korte tijd mocht hij Israël een machtige boodschap brengen.

De tijd van Haggaï

Het was bepaald geen makkelijke tijd. Achttien jaar tevoren, in 538 v.Chr., waren de Judese ballingen uit Babel teruggekeerd naar het ooit door Nebukadnezar verwoeste Jeruzalem. Onder leiding van landvoogd Zerubbabel en hogepriester Jozua begonnen ze vol enthousiasme met het herstel van het brandofferaltaar en de fundamenten van de tempel (Ezra 3).

Al spoedig was alles echter vastgelopen, door tegenwerking van de lokale bevolking en de Perzische overheden. Hooggespannen verwachtingen verdampten. Jeruzalem zou het centrum van de wereld worden, de volken zouden toestromen, met de tempel als het stralende middelpunt. Er kwam niets van terecht. De frustratie sloeg toe en spanningen liepen op, door groeiende vijandschap rondom en de slechte economische situatie. Van de weeromstuit trok men zich terug op eigen huis en haard: het hemd is nader dan de rok. “De tijd is nog niet gekomen om het huis van de HEERE te herbouwen” (1:2). Laten we eerst maar eens zo goed mogelijk voor onszelf zorgen! Draven voor eigen huis.

Zo gingen de jaren voorbij, in toenemende moedeloosheid en uitzichtloosheid. Tegen een donkere horizon kwam de toekomst van Gods volk al meer op het spel te staan. Tot het jaar 520 v.Chr. aanbrak, het tweede regeringsjaar van de Perzische koning Darius. Toen trad ene Haggaï op, een profeet van Godswege gezonden naar Israëls leiders Zerubbabel en Jozua, met één centrale boodschap: herbouw de tempel! Dit zou het grote keerpunt worden.

Inhoud van de profetie

Haggaï bestaat uit vier gedeelten, met daarin vier profetieën. In de eerste profetie (1:4-11) staat de oproep tot het herstel van Gods huis, dat zo lang een ruïne was. Gods oordeel rustte op het volk, dat al die tijd druk bezig was met de zorg voor het eigen huis. In de tweede profetie (2:4-10) bemoedigt Haggaï het volk om voort te gaan met de herbouw. Ondanks de schijn van het tegendeel zal de heerlijkheid van deze tempel die van de vorige verre overtreffen! In de derde profetie (2:15-20) belooft God Israël dat Hij na alle moeite van nu het volk weer zal zegenen. In de vierde profetie (2:22-24) breekt een grandioos perspectief door: er komt een eind aan de kracht van de volken wanneer de HEERE door Zijn Messiaanse vorst gaat regeren.

Kenmerkend voor het boekje Haggaï zijn de heftige tegenstellingen. Van de huidige misère naar een nieuwe welvaart, van de vloek naar de zegen, van de uitzichtloosheid naar de hoop, van de religieuze traagheid naar de ijver voor God, van de onreinheid naar de heiligheid, van de lauwheid naar de vreugde, van de berusting in het heden naar de bevrijding in de toekomst.

Dit artikel gratis verder lezen?
Schrijf u in voor onze nieuwsbrief en lees de volledige tekst van dit artikel.
dr. H.G.L. Peels
dr. H.G.L. Peels

is emeritus hoogleraar Oude Testament aan de Theologische Universiteit Apeldoorn.